Su İdarelerinde Kayıp-Kaçak Oranını Düşürmek: Bölge Sayaçları ile DMA Uygulaması

Kayıp-Kaçak: Görmezden Gelinemeyecek Bir Sorun

İSKİ, ASKİ, KOSKİ ve Türkiye'nin pek çok su idaresi aynı sorunla boğuşuyor: üretilen suyun önemli bir kısmı tüketiciye ulaşmadan kayboluyor. Fiziksel sızıntılar, kaçak bağlantılar, yaşlanmış mekanik sayaçların hata payı ve faturalanmayan tüketim.

Bazı şebekelerde gelir getirmeyen su (kayıp-kaçak) oranı %40'ın üzerine çıkıyor.

DMA (Bölgesel Ölçüm Alanı) Nedir?

Şebekeyi izole bölgelere ayırıp her bölgenin giriş-çıkışını elektromanyetik debimetre ile ölçmek, uluslararası kabul görmüş en etkili yöntemdir. Bölgeye giren su ile faturalanan su arasındaki fark, o bölgenin gerçek kayıp oranını verir.

Neden Mekanik Sayaç Yetersiz?

• Sediment ve kireç ile tıkanır, 2–3 yılda hassasiyet kaybeder
• Basınç kaybı oluşturur
• Ters akış ölçemez
• Gece debisi analizi için yeterli hassasiyete sahip değildir

NT-VMF ile DMA Kurulumu

• Hassasiyet: ±0,2% (TÜRKAK kalibrasyonlu)
• Boş boru algılama: bakım sırasında yanlış okuma önler
• Düşük debi kesme: gece akışı analizinde gürültüyü yok eder
• Çift yönlü ölçüm: ters akışları yakalar
• IP68: su basan sayaç odalarında sorunsuz çalışır

Geri Dönüş

Günlük 100.000 m³ üreten bir idarede kayıp-kaçak oranını %40'tan %25'e düşürmek, günde 15.000 m³ suyu kurtarmak demektir. DMA yatırımı genellikle 12–18 ayda kendini amorti eder.